Wyryte na wieki

P1110752Rycie ostrym narzędziem po murach  np. serduszek, inicjałów czy innych napisów i rysunków traktowane jest dzisiaj jak wandalizm. W starożytnym Egipcie była to jednak powszechna praktyka.  Szczególnie wszelkie kolumny i obeliski pokryte były od dołu do góry wyrytymi rysunkami ludzi i zwierząt oraz herioglifami czyli świętymi znakami. Hieroglify to obrazki, za pomocą których opowiadano różne zdarzenia, wyrażano myśli i uczucia. Nie wiemy co dokładnie autorzy tych napisów mieli na myśli, możemy się tylko tego domyślać, co prawda poszczególne znaki zostały rozszyfrowane ale ich znaczenie często było można różnie zinterpretować, jak to z obrazkami.

Dzisiaj w dobie emotionków i różnych naklejek na Facebooku pismo obrazkowe starożytnych egipcjan jest nam jakby bliższe. Niektórzy użytkownicy Facebooka zamiast słów wolą wstawić ciąg naklejek i emotikonów. Prawdopodobnie wychodzą z założenia, że jeden obraz mówi więcej niż tysiąć słów. Taka też idea przyświecała ich projektantom. Z praktyki jednak wiemy, że nie zawsze prawidłowo odczytujemy co autor tych wypowiedzi miał na myśli. Dokładnie tak samo jest z egipskimi hieroglifami. Egipskie hieroglify to w pewnym sensie odpowiedniki współczesnych emotikonów i naklejek a może odwrotnie, emotionki i naklejki wzorują się na egipskich herioglifach.

P1110753

P1110758

Herioglify należało odczytywać łacznie z większymi rysunkami im towarzyszącymi. Dopiero razem z nimi miały odpowiednie znaczenie. Na powyższych zdjęciu widzimy właśnie takie połączenie rysunków i ułożonych w pionowe kolumny małych hieroglifów. Dzisiaj również emotionki przeplatamy pismem i dopiero łączanie słowa z obrazkiem nadają pełny sens naszej wypowiedzi. W międzyczasie ludzie wymyślili różne alfabety, gramatyki, ortografię, szlifowali i doskonalili języki pisane, a dzisiaj znów powracamy do prostego języka obrazkowego, którym z grubsza i mniej więcej wyrażamy nasze myśli bez wchodzenia w szczegóły.

Patrząc na naklejki na Facebooku widzimy, że często w tym współczesnym piśmie obrazkowym wykorzystywane są wizerunki zwierząt, tak samo było w starożytnym Egipcie. Wówczas chętnie posługiwano się wizerunkami ptaków. W egipskich hieroglifach możemy znaleść sowy, sępy, ibisy, kaczki, jaskółki, wróble, perliczki, ptaki dorosłe i piskęta, ptaki stojące i w ptaki w locie. Każdy z tych ptaków oznaczał coś innego. Aby zrozumieć ich sens musielibyśmy wiedzieć jak ówcześni egipcjanie postrzegali te ptaki, co myśleli o ptasich zwyczajach i czego były dla nich symbolem. Oprócz ptaków rysowano często owady zarówno fruwające jak i chodące. Możemy znaleźć tam żuka gnojarza zwanego skarabeuszem, jaszczurki, żmije rogate, kobry. Znajdziemy też wizerunki zająca, ryby. Oprócz znaczenia symbolicznego rysunkom z czasem zaczęto przypisywać różne litery czy też  zbitki liter. Oprócz rysunków zwierząt hieroglify przedstawiały też różne codzienne czynności i przedmioty jak na przykład dłuto, garnek, wiosłowanie, idące nogi i stojące nogi, wschód słońca i wiele innych.

P1110776

P1110757

Tak też odczytujemy hieroglify starożytnego Egiptu, z grubsza i mniej więcej domyślamy się co autorzy tych napisów mieli ma myśli. Na zdjęciach powyżej widzimy hieroglify ułożone w kolumny. Na górnym zdjęciu widzimy ptaki, oko, fale, żmije rogate, sanki, sitowie, koszyk. Taki jakby wodotrysk po lewej stronie koło ptaka to sitowie. Na dole po lewej stronie i na środku to żmija rogata. Na dolnym rysunku w lewym dolnym rogu widzimy dzban z mlekiem w siatce, tak przynajmniej wynika ze słownicza hieroglifów, którym się posługuję. Obok jest tablica do gier (cokolwiek to znaczy), to ten płaski przedmiot z ząbkami na górze. Po prawej stronie zdjęcia widzimy drabinę, a półkula nad nią oznacza podobno bułeczkę ale też może oznaczać aspirowanie. Pod drabiną jest słój, a wyżej nad bułeczką widzimy falę, a nad nią dwa ramiona. Ta laska obok nich oznacza podobno pofałdowane ubranie. Nad ramionami jest wschód słońca. Odszyfrowałam już tyle znaków, a wciąż nie wiem co tu jest napisane.

P1110783

P1110784

Tego śmiesznego owada z górnego zdjęcia w moim słownikczu nie ma, a obok niego jest znane nam już sitowie. Na dolnym zdjęciu na środku widzimy kaczkę, pozostałych znaków w moim słowniczku nie znalazłam.

P1110790

P1110785

Ptak z górnego zdjęcia najbardziej podobny jest do wróbla z mojego słownicza, ale możliwe, że to jest jeszcze inny ptak, którego w słowniczu nie ma. To coś obok niego przypominające nieco krzyż to wg słowniczka sadzak do robienia w ziemi dziurek na nasiona, symbol narodzin, początku życia i bądź tu człowieku mądry co tu jest napisane. Ptak na dolnym zdjeciu to także wróbel, w sumie to jest podobny do ptaka powyżej. W przypadku ptaka na dolnym zdjęciu nie mam wątpliwości gdyż pod nim widnieje napis ‚1850 K.Wróblewski’. Napis nie został wykonany w czasach  starożytnych ale w 1850 roku i jak twierdził nasz przewodnik wykonał go polski archeolog. Przynajmniej coś odczytałam z tych hieroglifów, tak mogłoby się wydawać, jednak nigdzie nie ma wzmianki o tym archeologu, tak więc hieroglify na egipskich kolumnach chyba już na zawsze pozostaną dla mnie zgadką.

P1110791

Na powyższym zdjęciu znowu mamy wróbla po prawej stronie, po lewej widzę sadzak do robienia dziurek, symbol narodzin, pozostałych znaków niestety w słowniku nie mam, a jakie zwierzę widnieje na środku nie podejmuje się samodzielnie określić.

P1130395

P1130392

P1110922

Wszystkie dotychczasowe zdjęcia przedstawiały kolumny w świątyniach w Karnaku. Zdjęcia powyżej to już inna bajka, chociaż widzimy na nich takie same hieroglify. O jest i sowa i jest skarabeusz. Są to hieroglify na obelisku egipskim stojącym w Stambule, w sumie nic dziwnego, że hieroglify takie same, bo obelisk został przywieziony do Stambułu z Karnaku w 390 roku naszej ery. Obelisk wraz hieroglifami powstał prawdopodonie w XV wielu przed naszą erą czyli jakieś trzy i pół tysiąca lat temu i z tego też okresu pochodzą rysunki wyryte na obelisku.

P1180782 - Kopia

Jeszcze jeden egipski obelisk, tym razem z Paryża. Obelisk stoi na Placu Zgody (Place de la Concorde). Został przywieziony do Paryża w 1831 roku jako podarunek od wicekróla Egiptu. Podobnie jak obelisk stojący w Stambule, obelisk paryski ma ponad 3000 lat i także został przywieziony z Karnaku. Cały czas intryguje mnie co znaczą te kaczki z kropką nad grzbietem, takie same widoczne są na wcześniejszych zdjęciach.

P1110762

Na koniec jeszcze rysunek z kolumny w Karnaku. Przedstawia podobno boga płodności i dodatkowych hieroglifów do opisu raczej nie potrzebuje, a jednak stoi koło niego pięć smukłych drzewek, a po lewej w pionowej kolumnie hieroglifów widzimy na samej górze sadzak do robienia dziurek dla nasion, symbol narodzin, widzimy też kępę papirusu, to te trzy kwiatki, pod nią jest żmija rogata, pod nią kosz, a jeszcze niżej, myślałam, że znowu dzbanek z mlekiem, ale to chyba jest coś innego.  No tak i w sumie wiem o co chodzi i równocześnie nie wiem.

Dzisiaj patrzymy na kolumny pokryte hieroglifami jak na dosyć bezładną masę rysunków, tym bardziej, że nie wiadomo czy napis prowadzi z góry na dół czy z dołu do góry , cz też może od prawej do lewej albo od lewej do prawej. Stosowane były wszystkie kombinacje i tylko ówczesny specjalista mógł się w tym połapać jak należy. Nasze współczesne emotikonki i naklejki z Facebooka, trzy i pół tysiąca lat raczej nie przetrwają.

 

Reklamy

2 uwagi do wpisu “Wyryte na wieki

  1. Ciekawa myśl, ale ja mam podobne przemyślenia 🙂 Odnoszę wrażenie, że zatoczyliśmy koło 🙂 Wracamy częściowo do pisma obrazkowego. Choć moim zdaniem fejsbukowe ikonki czasem niewiele wyrażają i raczej są rozwiązaniem dla tych, co nie potrafią wyrażać się w piśmie 😉 Faktem jednak jest, że zaczyna brakowań emotikonów, gdy pisze się tekst nie do internetu…

    Polubienie

  2. Coś w tym jest. Dostałam właśnie fakturę za prąd. Faktura jak faktura, tyle, że na dole narysowana była wielka tuba. Co to za tuba? O czym tak trąbią? Spojżałam dokałdniej, a tam napis ‚Uwaga, zmiana konta’. .

    Polubienie

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s